Görüş ve Öneriler

Hakkı TAŞDEMİR / Kültür & Sanat - 12 Haziran 2018

  0

Kocaeli’de bir tiyatro festivali, neden olmasın?

Teknolojinin hayatımıza bu denli giremediği, evimizdeki koltukta otururken bizi farklı dünyalara taşıyan televizyonlara yabancı olduğumuz dönemlerde geniş izleyici kitlelerine ulaşan tiyatro sanatı, hız çağı dediğimiz şu günlerde sanata gönül vermiş, tiyatro sanatının toplumsal sorumlulukları olduğunu düşünen sanatseverler tarafından yaşatılıyor.



Tatlı sert diye tabir edilebilen, eleştirisel ancak yapıcı, eğlendiren fakat içinde toplumsal bir mesaj barındıran (güldürürken düşündüren) anlayışın yaşatıldığı, ticari kaygılardan uzak, sanatın ve toplumsallığın önemini içselleştirmiş tiyatrolar/tiyatrocular insanlık tarihinin her döneminde hayatın içinde kendine muhakkak yer bulacaktır.

İşte onlardan biri, tiyatro sanatına gönül verip Kocaeli’de Alternaif Tiyatro çatısı altında çalışmalarını sürdüren Ersin Çakmak ile bir söyleşi gerçekleştiriyoruz. 1997 yılında Halk Eğitim Merkezleri kurslarıyla tiyatro serüvenine başlayan Çakmak 2010 yılından bu yana Alternaif Tiyatro bünyesinde çalışmalarını sürdürüyor. 21 yıllık tiyatro geçmişine rağmen hala işini büyük heyecan ve ciddiyetle yaptığını gözlemlediğimiz Ersin Çakmak’a Alternaif Tiyatro’nun ne zaman ve ne şekilde ortaya çıktığını sorarak başlıyoruz röportajımıza.

“Biz Yılmaz Sarı ile birlikte bir tiyatro kuralım isterdik ve adı, logosu, felsefesi üzerine uzun uzun düşünürdük. Daha sonra buraya dâhil olduğumuzda adı ne olmalı diye düşünülürken benim önerdiğim birkaç isim vardı ve Alternaif de onlardan biriydi. Arkadaşlarla konuştuk, felsefesi üzerine görüş alışverişleri yaptık ve bu isim üzerinde karar verdik. Naif, kelime anlamı olarak negatif bir saflık anlamı içermekle birlikte halk dilinde bu deyim yumuşak, kibar anlamını taşıyor. Biz de bunun halk dilinde bilinen anlamıyla kullanmayı tercih ettik. Elbette sanatın muhalif bir tarafı olur ama bu sloganist, siyasi veya insanları yönlendirmek gibi değil. Biz sanat yapmaya çalışıyoruz ve bunu yaparken daha yumuşak daha yapıcı daha sakin olmayı tercih ediyoruz.”

Alternaif Tiyatro’nun ekibi kaç kişiden oluşuyor?

Şuan değişik oyuncu kadrolarımız var. Ama 18 kişilik bir ana kadromuz var. Bu ekip Komedya ekibidir. Yani Komedya ekibi aslında bizim ana kadromuzdur ve her şeye o arkadaşlarla karar veriyoruz. Herkesin en iyi bildiği iş üzerine kurulu bir görev dağılımımız var. Eğitim gruplarımız var. 2 eğitim grubumuz var bunları da dâhil ettiğimizde 38 kişi civarında bir kadromuz var. Eğitim gruplarımızdaki arkadaşlar ağırlıklı olarak öğrenci oluyor. Ama ana kadromuz Kocaeli’de yerleşik, çalışan kişilerden oluşuyor. Eğitim gruplarımızdaki arkadaşlardan da ana kadroya dahil olan arkadaşlarımız oluyor.


Oyunlarınızı hangi kriterlere göre beliriyorsunuz?

Bizim bir muhalif yapımız var ona göre yazıyoruz, ona göre kurguluyoruz aslında. Ama bu muhalefet öyle siyasi bir muhalefet anlaşılmasın, bizim muhalefetimiz kötüye karşı muhafetlik. Ayrıca muhalefetimiz az önce dediğim gibi yumuşak, kibar, kimseyi kırmamaya gayret eden bir muhalefettir. Bu hususa işimizin her alanında dikkat ediyoruz. Kendi yazdığımız, ana kadromuzun oynadığı oyunları bu felsefeyle ele alıyoruz. Bir duruşumuz olsun amacıyla hareket ediyoruz diyebilirim. Eğitim gruplarımızın oynadığı oyunlarda daha çok klasikleri ele alıyoruz. Bunları çok bilinen klasikler olmasını tercih ediyoruz ki eğitim gruplarımız tiyatronun belli başlı değerleriyle tanışmış olsunlar istiyoruz.


Genelde ülkemizde, özelde Kocaeli’de sahne sanatlarına olan ilgiyi nasıl değerlendiriyorsunuz?

Sahne sanatlarına ilişkin bir bilinç oluşturulması gerekiyor ki anlaşılmasını kolaylaştırmalıyız. İnsanlara bu bilinci aşılamadığınızda sahnede yapılan sanatın anlaşılmasında güçlük yaşanabiliyor. Nasıl yapılır, nasıl yapılmalıdır konusunda bir fikir beyan edemem ama sahne sanatlarının hayatın içinde bir aktivite olabilmesi için küçüklükten bu yana bir bilinç oluşturulması gerekiyor. İnsan 25 yaşından sonra tiyatroya gelince yabancılık çekiyor haliyle. İlkokul yaşlarından itibaren bireyleri buna aşina edebilirsek sahne sanatları daha iyi anlaşılabilir diye düşünüyorum. Bu durum ülke genelinde böyle olunca Kocaeli için de aynı durum geçerli oluyor. Tiyatroya gitmek bir de zaman isteyen bir iş. İnsanların bir tiyatroya gitmek için zaman ayırması gerekiyor. Bir tiyatroya gitmek istediğinizde evden 1 saat önce çıkacaksınız, yaklaşık 1 saat civarında oyun sürüyor ve 1 saat de eve dönüşünüz dersek toplam 3 saat gibi bir zaman ayırmanız gerekiyor. Hız çağı dediğimiz bu dönemde insanlar tiyatroyu hayatın içinde bir aktivite olarak görmediğinde zaman da ayıramıyor gibi geliyor bana. Artık pek çok tiyatro, izleyici çekebilmek için ünlüleri sahneye çıkarmaya başladı. İnsanlar ünlü biri olunca zaman ayırıyor, para harcıyor ve o sahnelere yöneliyor. Ünlüye karşı ilginç bir merakımız var toplum olarak. Ama bu tabii ticaret oluyor artık. Sanat olmaktan çıkıp bir ticari kaygıya dönüşüyor. Kocaeli özeline dönecek olursak, Kocaeli tiyatro anlamında İstanbul, Ankara ve İzmir’i bir kenara koyarsak tiyatro potansiyeli açısından ilk sıralarda geliyor. Nereye baksanız tiyatro görebiliyorsunuz Kocaeli’de. Üniversitede, fabrikalarda, özelde çeşitli tiyatro grupları görebiliyoruz. Ama bu ilgi ve potansiyel ne yazık ki seyirciye çok dönüşemiyor. Yani bu kadar tiyatro yapan var ama seyircimiz yok.


Gelecek planlarınız desek neler söylemek istersiniz? Neleri eksik görüyorsunuz Kocaeli’de?

Kocaeli’nin çok büyük bir ayıbı var, bir tiyatro festivali yok maalesef. Her yerde var neredeyse. Adana’da, Denizli’de, Adıyaman’da, Gaziantep’te var Kocaeli’de yok ne yazık ki. Biz bunu yapmaya çalışacağız. Bunu da iki aşamalı yapmayı düşünüyoruz. Bir doğaçlama buluşması, bir de tiyatro buluşması şeklinde yapmayı düşünüyoruz. Belki festivale gücümüz yetmez ama bunu başlatabilirsek Şehir Tiyatroları konuya el atar ve festivale dönüştürebiliriz. Bizim sahnemiz de zaten daha mütevazi, teknik açıdan daha sınırlı imkanlara sahip olduğu için festivali tek başımıza yapamayız. Dediğim gibi şehir tiyatrolarıyla birlikte bu çalışmaları yapabilirsek neden olmasın. Aslında zaten Şehir Tiyatroları’nın böyle bir misyonu olması gerekiyor ama biz en azından başlatabilirsek ve bu biraz ilgi görürse onlara devredebiliriz. Bu bizim önümüzdeki sene için öncelikli ve en önemli hedefimiz. 2000’li yılların başında sokak tiyatrosu festivali vardı aslında, ilgi de görmüştü yabancılar ilgi göstermişti. Meksikalı, Amerikalı gruplar gelip tiyatro gösterileri yapıyorlardı ama sonra kayboldu gitti o festival. Bu festival hedefimizin dışında Alternaif Tiyatro çatısı altında Zaman Makinesi adlı oyunumuzu çalışıyoruz, Dionisos oyunumuzu çalışıyoruz, Zengin Mutfağı oyunumuz var onu çalışıyoruz, Hamlet var, Macbeth var, doğaçlamalarımız devam edecek. Yani sezona 4 oyun 2 doğaçlama ve bir de bu festivalleri başarabilirsek hedefimiz bu diyebilirim. Burada haftanın 3 günü sürekli oyun olması için gayret ediyoruz.

Son olarak mesajınız nedir diye soracak olsak neler söylemek istersiniz?

Az önce de belirttiğim gibi Kocaeli tiyatro potansiyeli yüksek bir şehir. Herkese yılmadan sanatlarını icra etmeye davet ediyorum. Mutlaka bir yerlerde değerleri bilinecektir. Elbette farklı sorunları vardır, kimse yola çıkarken kolay diye çıkmamıştır. Bu anlamda bizimle her türlü sorunlarına dair iletişime geçebileceklerini söyleyebilirim. Beraber güzel işler ortaya çıkarabiliriz diyorum. İzleyiciye de tiyatroya zaman ayırmalarını tavsiye ediyorum. Ne olursa olsun buradan memnun ayrılacaklarını düşünüyorum, sadece bizim insanlara ulaşmak gibi bir sorunumuz var bence. Şehirde farklı tiyatro alternatifleri var, seyircinin ünlü görmek için sağa sola gitmesine gerek yok. Bir kötü tecrübe yaşamakla tiyatroya küsmesinler, yerleşik tiyatroları, şehrin tiyatrolarını tercih etsinler.





Yorumlar

  1. Yapılmış herhangi bir yorum bulunmamaktadır..

BİZ KİMİZ?

Kısaca Kocaeli'yi anlama ve daha kaliteli yaşama rehberi diyebiliriz. Gün içerisinde iş hayatında ve sosyal hayatta neler olup bittiğinden haberdar olmaktan tutun, Kocaeli'nin pek bilinmeyen değerlerini, mekanlarını ve kültürünü insanlara tanıtmaya kadar, hatta hafta sonunu burada nasıl keyifle geçirebilirsiniz gibi şehirle alakalı tüyolar veren bir şehir portalı olmayı amaçlıyoruz..

İLETİŞİM